CITIZEN SCIENCE AS A COMPONENT OF OPEN SCIENCE: THE PLACE AND ROLE OF ACADEMIC LIBRARIES FOR KNOWLEDGE EXCHANGE IN LITHUANIA AND UKRAINE

Authors

DOI:

https://doi.org/10.62405/osiconf.2026.51

Keywords:

citizen science; academic libraries; Ukraine; Lithuania; Mykolas Romeris University; Yaroslav Mudryi National Law University.

Abstract

Objective. To present the exchange of knowledge about citizen science as a component of open science, as well as to show the place and role of academic libraries in Lithuania and Ukraine. Methods. The research is based on the following methods: a) theoretical — generalization, b) empirical — comparison, c) prognostic - informative and d) systematization. Results. The study concerns the analysis of the practice of using citizen science as a component of open science and the formation of the experience of academic libraries in European countries, with the help of knowledge exchange in Lithuania and Ukraine. Conclusions. The result of the study determined: 1) the role of library of Mykolas Romeris University (Lithuania) in the formation of participatory practices as a contribution of citizens (non-scientists) to the creation of knowledge; 2) steps and recommendations for the implementation in Ukraine of the direction of citizen science as a strategy at the state and institutional level, as well as in planning the activities of the academic library through the implementation of international and European experience.

References

Birk, K., Tõiste, T., Ignat, T., Kaseorg, S., Neerut, L., Lembinen, L., Rozenberga, G., Tautkevičienė, G., Pranckutė, A., Sabaitytė, G., Bucevičiūtė, L., Zourou, K., Oikonomou, S., & Saviča, M. (2024). Implementing Citizen Science Activities in Baltic University Libraries: On the Road to a Citizen Science Hub. LIBER Quarterly: The Journal of the Association of European Research Libraries, 34(1), 1–34. https://doi.org/10.53377/LQ.19068

LIBER Europe. (n.d.). Building bridges between research and schools: Libraries as facilitators. libereurope.eu. https://surl.li/sifpyb

Čabrić, N., Kolić, T., & Stibilj, M. (2023). Zagrebački bibliobus kao centar stjecanja digitalnih vještina. Vjesnik Bibliotekara Hrvatske, 66(1), 321–336. https://doi.org/10.30754/VBH.66.1.1042

Citizen Science. G. I. Denysenko Scientific and Technical Library. (n.d.). Retrieved September 11, 2026. https://www.library.kpi.ua/en/open-science/gromadyanska-nauka/ [in Ukrainian]

Citizen Science. Library of Berdyansk State Pedagogical University. (n.d.). Retrieved September 11, 2026. https://library.bdpu.org.ua/open-science/citizen-science/ [in Ukrainian]

Citizen science. Wikipedia (Ukraine). (n.d.). Retrieved September 10, 2026. https://uk.wikipedia.org/wiki/Громадянська_наука [in Ukrainian]

Citizen science. Wikipedia. (n.d.). Retrieved September 10, 2026. https://en.wikipedia.org/wiki/Citizen_science

Citizen Science. Sumy State University. (n.d.). Retrieved September 11, 2026. https://surl.li/gjimld [in Ukrainian]

Citizen Science: When Everyone Can Be a Researcher. (n.d.). Yaroslav Mudryi National Library of Ukraine. Retrieved September 11, 2026. https://oth.nlu.org.ua/?p=10763 [in Ukrainian]

DataSteward@LibraryKPI. (2026, August 10). Citizen Science: Main Models of Participation. Sikorsky Kyiv Polytechnic Institute Library Blog. https://openscienseatlibrary.blogspot.com/ [in Ukrainian]

Dolmatova, N. I. (2021). Library as a center of knowledge for civic science [Dnipro National University of Railway Transport named after Academician V. Lazaryan]. https://crust.ust.edu.ua/server/api/core/bitstreams/42967bef-4f71-4804-a315-34f4ac15bf88/content

European Commission. (2022). European Citizen Science (ECS) project fact sheet. CORDIS. https://cordis.europa.eu/project/id/101058509

European Citizen Science Association. (2021). Looking for cowslips. European Citizen Science Platform. https://citizenscience.eu/project/185

Filipeti, A., & Mumelaš, D. (2025). Research on the competencies of librarians needed for organizing and conducting citizen science activities. Information Development. https://doi.org/10.1177/02666669251333396

Gmiterek, G. (2026). The role of Polish academic libraries in the development of citizen science: Engagement, challenges, and opportunities. The Journal of Academic Librarianship, 52(3), 103233. https://doi.org/10.1016/j.acalib.2026.1032333

Information about the Department of Storage of Funds and Resources. Library of Yaroslav Mudryi National Law University. Facebook. (n.d.). Retrieved September 11, 2026, from https://surl.li/dbwtdz (in Ukrainian)

Kaarsted, T., Blake, O., Nielsen, K. H., Alving, B., Rasmussen, L. T., Overgaard, A. K., & Hansen, S. M. B. (2023). How European Research Libraries Can Support Citizen-Enhanced Open Science. Open Information Science, 7(1). https://doi.org/10.1515/opis-2022-0146

Kowalska-Chrzanowska, M. (2025). Involvement of polish libraries in citizen science. Journal of Librarianship and Information Science, 57(4), 1066–1078. https://doi.org/10.1177/09610006241265097

Kozak, O., Sviezhentseva, I., Boldyriev O., Shavanova, K. (2024). Using citizen science in times of war, crisis and disaster. Science at Risk Project (January 2024) scienceatrisk.org . The project was implemented with the support of the Alfred P. Sloan Foundation. https://surl.lt/hgbhoc [in Ukrainian]

Kulyk, M. M. (2024). Contribution of Academic Libraries to Advancing Open Data and Open Science: Importance, Advantages and Suggestions (Strategy and Priorities of Use). University Library at a New Stage of Social Communications Development. Conference Proceedings, 2024(9), 289–298. https://doi.org/10.15802/unilib/2024_317981

Libraries in EU Cultural Policy: An EBLIDA advocacy event hosted by PL2030 | Public Libraries 2030. (n.d.). Retrieved September 10, 2026, from https://surl.li/ubdnqm

Martek, A., Mučnjak, D., & Mumelaš, D. (2022). Citizen Science in Europe—Challenges in Conducting Citizen Science Activities in Cooperation of University and Public Libraries. Publications, 10(4), 52. https://doi.org/10.3390/publications10040052

Mazhara, L. (2012). Library advocacy - Methodological manual. Issue 1. https://zounb.zp.ua/sites/default/files/imce/pdf/advokatsiyna-diyalnist-bibliotek.pdf [in Ukrainian]

Morriello, R. (2021). Citizen science : one of the eight pillars of open science identified by the European Union. JLIS.It, 12(3), 33–52. https://doi.org/10.4403/jlis.it-12761

Mumelaš, D. (2023). Građanska znanost i knjižnice kao njezini provoditelji. Vjesnik Bibliotekara Hrvatske, 66(1), 105–138. https://doi.org/10.30754/vbh.66.1.1052

Mumelaš, D., & Martek, A. (2024). Benefits of Citizen Science for Libraries. Publications 2024, 12(1), 8. https://doi.org/10.3390/publications12010008

Mumelaš, D., Matijević, I., & Ivanjko, T. (2026). Citizen science in libraries worldwide: A systematic review. Journal of Librarianship and Information Science, 58(2), 750–764. https://doi.org/10.1177/09610006251342825

Mykolas Romeris University. (2025). Real time observations of water quality conditions in urban lakes using smart buoys (LAKES GO DIGITAL), No. LL-00256. https://surl.li/ivquiw

Mykolas Romeris University. (n.d.). The Platform for Sharing, Initiating, and Learning Citizen Science in Europe (EU-Citizen.Science), No. 824580. https://surl.li/bzacyi

Open Science Meets Citizen Science - A Guide - LIBER Europe. (2024, May 20). https://libereurope.eu/article/open-science-meets-citizen-science-a-guide/

Pasmor. N. P. (2023). Universytetski biblioteky u voiennyi chas : vyklyky i shliakhy yikh podolannia. Teoriia Ta Praktyka Suchasnoi Yurysprudentsii : Materialy Vseukr. Nauk.-Prakt. Konf. (25 Trav. 2023 r.). Kharkiv, 1, 24–26. https://dspace.nlu.edu.ua/handle/123456789/19725 (in Ukrainian)

Pasmor. N. P., & Pokusai, L. V. (2023). Adaptyvni zakhody bibliotek yak sposib podolannia vyklykiv sohodennia. Bibliotechnyi Forum: Istoriia, Teoriia i Praktyka, 3(33), 44–47. https://dspace.nlu.edu.ua//jspui/handle/123456789/19795 (in Ukrainian)

Piliečių mokslo asociacija. (2024, June 28). Mokslinė diskusija „Visuomenės pasitikėjimo mokslu ir mokslo komunikacijos reikšmė skaitmeniniame amžiuje“. https://pilieciumokslas.lt/2024/06/28/adaptive-advantage/

Piliečių mokslo asociacija. (n.d.). Piliečių mokslo projektai Lietuvoje. https://pilieciumokslas.lt/pilieciu-mokslo-projektai-lietuvoje/

Rammutloa, M. W. (2026). Sustaining Citizen Science in Academic Libraries: The Vital Role of Collaboration. Knowledge 2026, 6(1), 4. https://doi.org/10.3390/knowledge6010004

Skaržauskienė, A., & Mačiulienė, M. (2021). Citizen science addressing challenges of sustainability. Sustainability, 13(24), 13980. https://doi.org/10.3390/su132413980

Strategy (2023-2027) - LIBER Europe. Research Libraries as Engaged and Trusted Hubs. (n.d.). Retrieved September 11, 2026, from https://libereurope.eu/strategy/#hubs

Tautkeviciene, G., & Pranckute, A. (2024). Competences of Librarians in Performing Different Roles in Citizen Science Projects. University Library at a New Stage of Social Communications Development. Conference Proceedings, 2024(9), 226–236. https://doi.org/10.15802/unilib/2024_316954

To the international campaign #1Lib1Ref on Wikipedia - Yaroslav Mudryi Library of the New Law University. (n.d.). Retrieved September 11, 2026. https://surl.lt/zgzgmv [in Ukrainian]

UNESCO. (2021). Recommendation on Open Science. UNESCO. https://doi.org/10.54677/MNMH8546

Veeckman, C., Talboom, S., Gijsel, L., Devoghel, H., Duerinckx, A. (2019). Communication in citizen science | Scivil. A practical guide to communication and engagement in citizen science. SCIVIL. Leuven, Belgium. https://www.scivil.be/en/book/communication-citizen-science

Žalėnienė, I. (2022). The role of open science and knowledge circulation in the process of higher education transformation. IAU Horizons, 27(2) 25–26. https://www.iau-aiu.net/IMG/pdf/iau_horizons_vol_27_2.pdf

Zasmenco, T. (2025). The role of academic libraries in promoting participatory science. In Competitiveness and Innovation in the Knowledge Economy: Proceedings of the 28th International Scientific Conference (pp. 515–521). https://doi.org/10.24818/CIKE2024.62

Downloads

Published

2026-10-14